Esperanto en Afriko

Superrigardo 2016

En la jaro 2016 okazis rimarkindaj atingoj en la kontinento. Disvolviĝis sukcese la 6-a Afrika Kongreso de Esperanto de UEA, eventoj lige al La Jaro de la Lernanto realiĝis, rilatoj kun TEJO neniam antaŭe estis pli proksima kaj firma, plu okazis AMO-seminario, la afrika bulteno aperis regule kaj eĉ reakiris normalan ritmon, kreiĝis la unua retradio… Sed necesas konstante flegi tiujn semojn por iompostioma pli enradikiĝo de Esperanto en la kontinento.

La komisiona bulteno "Esperanto en Afriko" aperis kvarfoje kun la nova redaktoro Adjé Adjévi. La enretigo de la bulteno kaj aktualigo de la retpaĝo okazis sub la prizorgo de Jean Codjo. En Madagaskaro kreiĝis la unua retradio en Afriko, nome Aminda Reta Radio, laŭ iniciato de Fidilalao Henriél Firaisana. La prezidanto de la LKK de la 6-a AKE de UEA Mramba Simba en Bunda, Tanzanio, aranĝis bonan informan agadon tra la urbo kaj la loka radiostacio Mazingira FM rekte elsendis la malfermo jen en Esperanto  jen en la svahila. La Ĝenerala Direktoro de UEA kaj TEJO Veronika Poór kaj la afrika kunordiganto parolis pri TEJO kaj Esperanto en la programoj de la ĉefaj naciaj radio kaj televido en Lome, Togolando. TEJO delegacio kun du togolandaj esperantistoj renkontiĝis kun la direktoro de la kabineto de la Ministro pri Kulturo, Sporto, Artoj kaj Civila Klerigado. Ĉe la radio Alliance FM en Rutshuru Nordkivuo, Kongo, Joel Muhire pluokazigis duonhoran radio-elsendon ĉiumarde tra la jaro. En Kontonuo, Benino, partoprenintoj de TEJO-seminario donis intervjuojn al loka radio, danke al NRO SSB. Dekduo da retpordegoj raportis pri la 6-a AKE. En la togolanda privata ĵurnalo "Forum de la semaine" Adjé Adjévi publikigis pri la Nitra UK. La komisiono ankaŭ laboris por diskonigi Esperanton en fejsbukaj paĝoj.

La plej signifaj eventoj lige al "La Jaro de la Lernanto" estis la okazintaj lingvaj kursoj kaj la 29a AMO-semonario en la tanzania urbo Bunda. Dum la trejnado lertiĝis primovade kaj lingve 40 homoj. Kelkaj el tiuj ĉi trapasis la movadajn ekzamenojn de ILEI/UEA, 8 kandidatoj ekzameniĝis sukcese ĉe la elementa nivelo kaj 8 aliaj ĉe la meza nivelo. Alia novaĵo estis ekfunkciigo de vacapa (populara ŝagtelefona aplikaĵo) klaso por komencantoj el Benino, Togolando, Niĝerlando, Kongolando sub la gvido la komisiona gvidanto. Dudeko da homoj sekvis la kursojn kun pli-malpli bonaj rezultoj. Menciindas ankaŭ E-kurso en la bazlernejo Nijima (Kongolando), tiu organizita de la benina junulara sekcio BOJE kun 41 kursanoj en la aĝo de 12 – 19 jaroj jarkomence, la instrauaj agadoj de Désiré Rabevazaha en Madagaskaro kaj tiuj, kiujn provizis la Esperanto Centro de Rumonge en Burundo. Apartan mencion ricevas la seminario de TEJO en la benina ĉefurbo Kotonuo pri kapablokonstruado de 20 gejunuloj el 4 afrikaj kaj 4 eŭropaj landoj kadre de la Afrika-Eŭropa Junulara Kapabligo (AEJK). Naskiĝis ILEI-sekcio en Tanzanio, ĝi estis oficiale kaj formale agnoskita de la Instruista Ligo dum ĝia 49a konferenco en Nyíregyháza en Hungario.

Nome de la Komisiono Sabiyumva Jérémie esplorvojaĝis al Tanzanio. En tiea norda urbo Bunda okazis la 6a Afrika Kongreso de Esperanto kun partoprenatoj 74 homoj el 8 afrikaj landaj kaj 6 alikontinentaj landoj. Tiu estis la plej multnacia el la afrikaj kongresoj kaj la dua laŭ la nombro de aliĝintoj post la 1-a en Togolando 1990/1991. Partoprenis Stephan MacGill la vicprezidanto de UEA. Gravis planoj por estonteco kaj la kongresanoj kaj aparte afrikanoj en Tanzanio eluzis la okazon interhome diskuti kaj fari proponojn en formo de rekomendoj kaj rezolucio. La kongreso estis sukceso, ĉar pruviĝas la forto de la afrika movado mem aranĝi regule sian kontinentan kongreson en ligo kun diversnaciaj esperantistoj tra la mondo. Parto de la kongreso estis filmita kaj enretigita de prof. So Jinsu. Ĝi spekteblas per la ligilo:
https://www.youtube.com/watchv=WXRYlsGNdco 
En Togolando okazis la 24-a  nacia Esperanto-kongreso decembre.

La Afrika Komisiono kunlaboris kun TEJO pri la okazigo de la 73-a IJK en Aného, Togolando. Okazis progreso pri la kongresaj aferoj, TEJO delegacio el kiu estis Arina Osipova respondeca Estrarano pri kongresoj vizitis la kongresejon kune kun Veronika Poór kaj Pierre Vittet, kunordiganto de la AEJK projekto. Tie ili havis gvidon tra la ejn kaj interparolojn kun la lerneja estro. Post la semajna kunveno en Benino venis same alia grupo de TEJO funkciuloj kaj membroj konatiĝi kun la kongresa urbo kaj ejo.

En la Afrika Oficejo de UEA  partatempe laboris Bernard Gnancadja kun helpo de lokaj gejunuloj. Ekster la oficejo kunlaboris Jean Codo, Adjé Adjévi kaj pliaj geamikoj de Afriko. La oficejon vizitis la Ĝenerala Direktoro de UEA akompate de la afrika kunordiganto. La samon poste faris UEA-Estraranino Sara Spano kun sia edzo kaj TEJO sekretariino. En la oficejo okazis informkunvenoj de BOJE kaj aliaj renkontiĝoj, nome kafkraĉoj. AO pliriĉiĝis per dekoj da porteblaj komputiloj donacitaj de kontaktoj de Jean Codjo el Kanado. Ĝi aranĝis konkurson kun monpremio, kaj la premiito estis Esperanto-Rondo de Bunda. Jara subvencio disiris al UEA asocioj en Benino, Burundo, Kongolando, Togolando kaj kluboj en Tanzanio kaj Kenjo. La komisiono eldonis la libron de la 6a AKE. Krom emo pri verkado, kelkaj afrikanoj ankaŭ komponis unuopajn kanzonojn en Esperanto kaj aliaj ankoraŭ produtkis filmon. Ekzemplo de tiu ĉi estas la filmo "Infanaj rajtoj" de Kahindo Jérémie kies parto spekteblas per
https://www.youtube.com/watchv=ebgOo0iMdD4. Priskribo pri la filmo aperis en la kontinenta bulteno numero 28.

Dum la 101-a UK en Nitra okazis kunveno pri afrika agado, sub la gvido de Lee Jungkee kaj afrika gvidanto kun apogo de Mireille Grosjeans. Adjé Adjévi deĵoris ĉe afrika budo kaj disdonis informilojn kaj ekzemplerojn de "Esperanto en Afriko" al multaj kongresanoj. Okazis ankaŭ monkolekto por la fondaĵo Afriko per vendo de libroj. Adjévi ĉeestis ankaŭ en la 72-a IJK kaj  la 49-a ILEI-konferenco.

Entute, en 2016 estis kontakto pri Esperanto en 22 subsaharaj afrikaj landoj. El tiuj 17 landoj havas aŭ deklaris asocion, 8 havas aliĝintajn asociojn ĉe UEA, 5 kun landa sekcio de TEJO kaj 6 kun landa sekcio de ILEI. ILEI krome havas reprezentantojn en pliaj landoj.

Raportis la Kunordiganto de la Afrika Komisiono de UEA :

Adjé Adjévi

 

 

 

Superrigardo 2015

Periodo de la raporto: de la 01-a de januaro ĝis la 31-a de decembro 2015

 

Afrika Komisiono de UEA per la Fondaĵo Afriko povis okupiĝi pri Esperanto en la kontinento kaj mem aŭ en ligo kun amikoj de Afriko kaj lokaj agantoj realigi kelkajn konkretajn agadojn en la jaro, laŭ la strategiaj prioritatoj de Universala Esperanto Asocio.

 

Konsciigo

La komisiono, danke al la informaj materialoj, kiujn ĝi produktis pri Esperanto, informis pri Esperanto en la reto kaj ankaŭ en ĉeestaj aranĝoj, ekzemple dum la universitata foiro en Togolando. Ni kreis retpaĝaron www.esperantodkea.jimdo.com por la kongolanda Esperanto-asocio DEKA, kaj unuafoje sukcesis reklami la lingvon en Suda Sudano, pri kiu estis kreita jena provizora retejo : www.esperantosudan.jimdo.com. La komisona retpaĝaro, same kiel tiuj de lokaj grupoj kaj asocioj, nutriĝis regule per freŝaj E-novaĵoj.  La bulteno Esperanto en Afriko eldoniĝis rete kaj paperforme dufoje sub la redaktoreco de Jean Codjo. Aliflanke, ĉiuj kvar jarnumeroj de la retrevuo Babilanto aperis kaj printeblas ĉe www.esperanto-en-togolando.jimdo.com/babilanto. Kreiĝis novaj efikaj retlistoj por la helpkomisionanoj kaj la konsilantaro; aparte mencinda estas la fejsbuka diskutlisto starigita de la komisionano Emile Malanda Nianga. Tiu ĉi forumo kunligas nun pli ol 100 afrikanojn en libera ideoŝanĝa umado. En la kadro de la agado en la landoj BRICS, Elisée Byelongo Isheloke iniciatis laborrilatojn en Suda Afriko kun Dr Fu, la estro de la enlanda Confucea Instituto.

 

Kapabligo

Tiukampe okazis kontribuo al edukado en Afriko. Krom la ĉeestaj kursoj de Esperanto en la E-centro de Rumonge kaj en lernejoj de Lomeo kaj universitato de Kinŝaso, lerno-kunvenoj kaj instruaj aranĝoj (i.a. perkorespondaj) okazis en lokaj kluboj tra Burundo, DR Kongo, Madagaskaro kaj en multaj aliaj landoj per helpo de lokaj agantoj. De la Afrika Oficejo en Benino disiris lernomaterialoj al ĉiuj, kiuj petis, ekzemple al Tanzanio, Niĝerlando, Kenjo ktp. La komisiono helpis en la organizo de la dua seminario pri Aktivula Maturigo en DR Kongo kaj nun estas en kunpreparado de la tria Afrika AMO, kadre de la sesa Afrika Kongreso en Bunda, Tanzanio, en la du unuaj kongresaj tagoj.

                       

Komunumo

Ni havis kontakton kun delegitoj, fakaj asocioj cele al ilia revigligo. Same, estis entuziasmigo de la rilatoj inter esperantistoj per interkomunikado en la dissendlistoj de ĉiuj unuopaj landoj. Dudeko da tiaj listoj nun funkcias en la kontinento kiel forumoj, kie oni informis pri siaj agadoj kaj levis diversajn demandojn pri la lingvo kaj la komunumo. Ne necesas prisilenti novajn eblojn por pruvi la utilon de Esperanto en la ĉiutagaj vivagadoj, des pli ke en Togolando grupo da aktivuloj prenis sur sin ĉiukunvene instrui al interesuloj pri manlaboraj aferoj per Esperanto, kadre de la tradicia Babilmanĝa Renkontiĝo en la ĉefurbo.  En februaro Lukasz Zebrowski, tiutempa prezidanto de la Tutmonda Esperantista Junulara Organizo (TEJO) vojaĝis al Burundo. Lia vizito al Afriko i.a. celis transdonon de kolektitaj materialoj de TEJO kiel komputiloj kaj televidilo al la burunda asocio kaj esploron pri fareblo de la Internacia Junulara Kongreso (IJK) en tiu lando. Unuopaj komisionanoj partoprenis Esperantajn aranĝojn kaj kunvenojn, i.a.Tagon de Esperanto kaj Zamenhof-Tagajn renkontiĝojn en Benino, DR Kongo, Madagaskaro, Togolando, dum la komisiono sendis salutmesaĝojn al kelkaj aranĝoj en kaj ekster la kontinento.Tanzanio finfine estos la lando de la 6-a AKE, pro la subita politike malfacila situacio en Burundo. La komisiono do aktive kaj multflanke kunprepras tiun kongreson, kiu disvolviĝos inter la 24-a kaj la 31-a de decembro 2016. Tiurilataj materialoj haveblas per la retpaĝaro: www.esperanto-afriko.org. Aliaj atingoj koncernis kontribuon al Esperantaj amaskomunikiloj per artikoloj al gazetoj (ekz. la UEA-organo Esperanto), voĉregistraĵo pri la lingva situacio en Togolando ĉe la reta radio Mozaiko, kolekto kaj enretigo de verkaĵoj de afrikanoj, kaj serĉon de provlegantoj kaj de rimedo por elpresi la lernolibron de e-isto Emmanuel Rafiki, sen forgesi eldonon de la lernolibro Esperanto mu Kikongo [Esperanto el Kikongo] far esperantisto Batangu Mpesa, membro de la landa asocio DKEA.

 

Kunordigo

Kiel en la pasintaj jaroj, la komisiono konsilis la Estraron de UEA pri evoluo de la agado en Afriko, kaj plie ĝi agis por la temo “La Jaro de la Lernanto“, kaj informis pri servoj kiel la programo “Ni semas“. La Afrika Oficejo eksurvojis al modernigo; venis tiucela subteno pri la oficeja taskaro, kiu pli kaj pli plenumiĝis efike kaj profesie, danke al firmigo de la laborrilatoj ene de la internacia reto de kunlaborantoj. Dum la jaro estis kontakto por kunligi Landajn Asociojn, klubojn kaj aparta subteno al kreado kaj plifortigo de Landaj Asocioj en Kenjo kaj Tanzanio. Espereble, tiuj ĉi rapide atingos maturiĝon por peti aliĝon al UEA en la tuj sekvaj jaroj. Ni povis same instigi grupojn kaj landajn asociojn formi virinan, TEJO- kaj ILEI-sekciojn, kaj pridecidis kaj disdonis jaran subvencion al la benina asocio ABeE, al la burunda ANEB, kongolanda DKEA, togolanda UTE kaj al du kluboj en Kenjo kaj Niĝerlando. Klubo en Tanzanio estis premiita en konkurso de la Afrika Oficejo. La komisiono varbis monon por Afrika Fondaĵo kaj por la AKE-6, jen per alvoko al esperantistoj, jen per la vendado de la libro Afrikaj Proverboj. En tiu ĉi monvarbado ege kontribuis kaj ludis ŝlosilan rolon la estrarano Lee Jungkee al kiu ni dankas tie ĉi. La afrikaj budo kaj informkunveno dum la jubilea UK en Lillo estis aranĝitaj kunlabore kun afrikanoj, kiuj sukcesis vojaĝi subtene de UEA aŭ kiuj havis inviton kaj garantion de privataj personoj. La komisiono plie peris abonojn por la revuo Juna Amiko kaj reklamis membrecojn por UEA kaj ILEI. Okazis rearanĝo de la Afrika Komisiono, kies funkciadon prizorgas kvin-persona komisiono kaj dek helpkomisionanoj kun reprezentiĝo el ĉiuj regionoj kontinentaj.

 

Raportis:

Adjé Adjévi

Kunordiganto de la Afrika Komisiono,

 

Superrigardo de 2014

I. INFORMADO – VARBADO
1. Komunik-listoj kaj retejo
La komisiona retpaĝo: <www.esperanto-afriko.org>, daŭre flegiĝis kaj aktualiĝis per freŝaj novaĵoj pri la afrika movado, dum la retlistoj komisiona kaj konsilantara konis novajn aliĝojn, nome membroj de la estraro UEA kaj membroj de landa asocio, sub mastruo de ambaŭ kunordigantoj helpe de s-ro Renato Corsetti.
2. Bultenoj Afrikaj
2.1. “Esperanto en Afriko“, la oficiala organo de la komisiono aperis trifoje en la jaro. Ĝin redaktas Jean Codjo en Kanado, la presado kaj distribuado okazas dank’al la CO. Ĉiuj numeroj de la bulteno troviĝas en la komisiona retejo.
2.2 “Babilanto“ – plia informiva afrika revuo esperantlingva kaj franca, preparata rete de la kunordiganto de la Afrika Komisiono de UEA kaj eldonata kvarfoje jare. Ĉiuj kvar numeroj aperis akurate en la jaro kaj ĉiuj numeroj estas elŝuteblaj per la ligilio: www.esperanto-en-togolando.jimdo.com/babilanto/
3. Radio-elsendoj
“Esperanto En Marche“ radio-elsenda agado de DR Konganoj pluokazis sur la ondoj de la nacia radio-stacidomo RTNC. La programo okazis ĉiun vendredon je la 22h15-23h00 en Kinŝaso ĉe FM 100 MHZ kaj iĝis 12 jara ĉi-jare.
3.1 Radio-reklamoj
En Benino oni partprenis en râdio elsendo-programo, dum en Lomeo, Togolando oni mendis radio-reklamon, lige kun la ago de Esperanto, la 26-an de julio.

II. INSTRUADO
1. Lingvaj kursoj
La asocio “ Esperanto Plus“ de s-ro Jean-Pierre Marcq (www.esperantoplus.jimdo.com), kiu subtenas ankaŭ afrikanojn okazigis brile kaj sukcese “Nomad’kursoj“ kunlabore kun la kunordigando de la Afrika komisiono. Tiuj kursoj dum plena monato arigis 12 partoprenantojn de Francio tra Alĝerio, Burkino kaj Togolando, kie aldoniĝis al la grupo 4 afrikanoj.
2. Seminarioj
Benina Organizo de Junaj Esperantistoj (BOJE) okazigis seminarieton kun celo montri, al gejunuloj de Lokossa kaj Adohoun Koĝi kiuj montris interesiĝon pri la movado, la utilecon de Esperanto.
La sepa seminario Aktivula Maturigo (AMO-7) okazis en Lomeo, Togolando, kun entute 29 ĉeestantoj el 5 el Benino, Ebura Bordo, Niĝerlando, Togolando kaj Svislando. Ekstis deziro, ke AMO-seminario okazu en Afriko ĉiujare, kaj jam propono de DR Kongo por 2015 iris al la estraro de UEA, kiu lasta-tempe akceptis ĝin.
3. Ĉeestaj kursoj
La togolanda asocio UTE kune kun sia eduka fako aranĝis du monatan ĉeestan kurson al progresantoj kaj komencantoj kun ekzamensesio ĉe la fino en la lernejo Instituto Zamenhof.
En la kenja ĉefurbo Nairobo fondiĝis E-klubo pro vizito kaj instrua laboro surloka de esperantisto el Sudafriko, nome Elisee Byelongo. En alia urbo Nandi Hills, e-isto Evans Ochoki aranĝis renkontiĝon en kiu ĉeestis 24 kunvenantoj.

III. PRAKTIKADO DE LA LINGVO
1.Donacoj de materialoj, eldono de libroj kaj artaĵoj
La libro-eldonejo Eldona Societo Esperanto en Svedio sendis senkoste libropakaĵojn al kvar aktivaj Esperanto-organizaĵoj en Afriko.
La prezidanto de ABeE kaj fondinto de NRo “Infanoj Ĉirkaũ Afriko’’ lanĉis aktivaĵon “Lerni Esperanton per lokaj lingvoj’’ kaj tiel eldonis en lokaj lingvoj beninaj broŝurojn, kiujn eblas aĉeti ĉe la libro-servo de UEA.
S-ro Lee Jungkee, estrarano pri Afriko, eldonis en Koreio la libron “Afrikaj Proverboj“ de esperantisto Adjé Adjévi. La libro estas aĉetebla tra UEA kaj ĝia tuta vendoprofito estos por Fondaĵo Afriko ĉe UEA.
Nederlandano Joeri Smolders, kiu vojaĝis kaj havis agrablan renkontiĝon en Kampalo kun lokanoj. Li transdonis librojn, kursojn kaj aliajn materialojn. Ilia revo pri la movado en Ugando estas granda, sed ankoraŭ mankas instruistoj.
Dank’ al subteno el SAT-amikaro, konga esperantisto Jeremie Kahindo Jacques produktis filmon pri infanaj rajtoj. Parto de la produktaĵo spekteblas en la reto:https://www.youtube.com/watch?v=ebgOo0iMdD4
2. Lige kun jaro M60
La komisiono por Unesko en DR Kongo agnoskis la landan asocion DKEA kaj establiĝis partenera rilato inter ambaŭ organizaĵoj. En Togolando okazis vizitkontakto kun la nacia ĝenerala sekretario por Unesko. Kunlabore kun la Afrika Komisiono de UEA, la prezidanto de ILEI ricevis atestilon de asociigitaj kluboj kaj centroj de UNESCO pro partopreno kaj kunlaboro kadre de AMO7. Tiu ilo certe kontribuos al reakiro de la statuso de NRO de ILEI ĉe Unesco, kio ĝi intertempe perdis.
3. Esperanto Tago kaj Tago de Zamenhof
Benino kaj Togolando en la kontinento okazigis Tagon de Esperanto. Ambaŭ landoj respektive en la naciaj lingvoj (Evea kaj Fongbe) mendis afiŝon de UEA, kies kopioj estis, ĉu afiŝitaj en publikaj lokoj, ĉu disdonitaj informe pri la Tago mem.
Simile, iom post iom, tamen la Tago de Zamenhof fariĝas ankaŭ tradicio en Afriko kaj ĉiu-jare ankoraŭ ĝi estis memorfestita diversmaniere tra urboj de Koĝi (Benino), Rufisko (Senegalo), Lomeo (Togolando).
4. Kongresoj
En Kaburbo, Sudafriko, okazis kongreso de Esperanto-Asocio de Sud-Afriko (EASA). La retejo de la sudafrika asocio estas: http://www.esperanto.org.za
En Togolando la landa asocio UTE tenis sian 22-an Esperanto-kongreson, de la 19-a ĝis la 20-a de decembro, kun partopreno de sesdeko da e-istoj. Ĝia retejo : http://unuighotogolandaporesperanto.jimdo.com/
En la urbo Burĵumbura, Burundo, okazos en 2016, de la 13-a ĝis la 20-a de aŭgusto la 6a Afrika Kongreso de Esperanto. Oni atendas partoprenon de centoj afrikaj kaj alikontinentaj partoprenontoj. Informoj pri la kongreso laŭ mezure, kiel progresas la laboroj aperos ĉe : http://www.esperanto-afriko.org/eventoj.htm UEA kaj espereble ankau aliaj instancoj de E-komunumo finance subtenos tiun projekton.
5. Afrika Oficejo de UEA
La modernigo de la oficejo necesegas urĝe. Kiel rekomendite de la 5 Afrika Kongreso en Kotonuo, jarŝanĝe 2013, konkretaj proponoj por fari taŭgajn movojn por la plifortigo de la kontinenta oficejo estis prezentita al la Estraro, kiu espereble mem esploras pri la farebleco kaj la cetero.
6. Subvencioj al landaj asocioj
Por pluebligi la agadojn de landaj asocioj kaj kluboj ankoraŭ en la jaro 2014 en unuopaj landoj, kelkaj aktivaj asocioj, kiel ABeE (Benino), ANEB (Burundo), DKEA (kongolando), UMA (Madagaskaro), UTE (Togolando) kaj klubo en Niĝerlando ricevis jaran subtenon el la fondaĵo “Afriko “de UEA.
7. IJK, ILEI-Konferenco
Kunlabore kun ILEI, TEJO, AK instigis landajn asociojn kaj aktivajn klubojn esplori pri farebleco de tiuj internaciaj renkontiĝoj en siaj landoj. S-ino Mireille Grosjean, prezidantino de ILEI, mem vizitis 5 eblajn kongresejojn en Senegalo, 3 en Benino, 1 en Burundo kaj 1 en Togolando.

8. Rilatoj kun landoj en la kontinento,
AK iom post iom, sed certapaŝe komencis nutri kaj plifortigi kun helpo de helpemaj esperantistoj en la jaro la ligon kun Kamerunio, Angolo, Ebura Bordo, Ganao, Burkino, Ugando, Tanzanio, Malagasujo.
9. Svedujo ofertis senpagan platformon en sia retejo www.esperantosverige.se (kiu mem baldaŭ funkcios - se ne jam farite - sub la nomo www.intere.se), por komuniko kaj diskutoj pri Afriko kaj inter afrikanoj mem kaj volas afrikan respondeculon por afrika retagado.
10. Membreco en UEA
Afrikanoj ricevis membrecon ĉe UEA en la 2014 danke al la fondaĵo Canuto. En Togolando 32 geesperantistoj estas Kanutigitaj, ekzemple.

AK volas grande danki al ĉiuj, kiuj subtenis kaj subtenas Afrikan Komisionon de UEA, ĉu per agado, ĉu per financo aŭ per konsilo. Ĉiu helpo gravis por pli kaj plia diskonigo kaj fortigo de la movado en la kontinento.
La kunordiganto:

Adjévi ADJE
06 BP.61807, Lomé-TOGO
Telefono:+228 90257549
E-poshto: adjevia@yahoo.fr

 

 

 

Superrigardo de 2013

La Afrika Komisiono de UEA per la fondaĵo Afriko povis fari plian paŝon sur la vojo al la disvastigo, instruado kaj plivivigo de Esperanto en multegaj afrikaj landoj. Tiu ĉi paŝo povis ankaŭ okazi pro la granda helpo, ĉu de individoj, ĉu de organizoj, en formo de rekta subteno al projektoj starigitaj de espertantistoj en Afriko.

 

En Benino la gazeto “Le potentiel“ aperis pri la kvina Afrika Kongreso, dum la radio Tokpa elsendis pri ĝi dum pluraj tagoj. En DR Kong la movado havis grandan avantaĝon aŭdigi Esperanto-elsendon tra la ondoj de la nacia radio (FM 100 MHZ) ĉiusabate. La movado en Malagasujo ekhavis propan novan retan paĝon: <www.malagasio.org>. En Togolando oni elpaŝis por la lingvo en la plej granda ŝtata universitato en la ĉefurbo Lomeo kaj oni ankaŭ partoprenis en televida programo. La programo spekteblas

per: http://www.youtube.com/watch?v=D5LhPXUkXNg&feature=youtu.be La revuo “Babilanto“, iniciatita kaj eldonata de s-ro Adjévi Adjé aperis kvarfoje. La komisiona bulteno “Esperanto en Afriko“ aperis dufoje sub la redaktoreco de s-ro Jean Codjo. Per la mastrumado de tiu ĉi lasta la retejo www.esperanto-afriko ankaŭ pliriĉiĝis per aktualaj novaĵoj pri Afrika Agado kaj Afrika-paĝo en fejsbuko ĝisdatiĝis per aliĝoj de novaj membroj tra la jaro.

 

Septembre okazis instruseminario en Rumonge, Burundo, kun solena malfermo de ĵus finkonstruita Esperanto-biblioteko. La konstruado estas financita de kontribuantoj al la fondaĵo "Esperanto en Evoluo". La Afrika Komisiono de UEA, kiu daŭre en la pasinteco ĝuis ankaŭ la subtenon de ILEI, ankoraŭ pli strukture kunlaboris kun la prezidanto de ILEI, s-ino Mireille Grosjean por okazigo de ekzamensesio en Benino. En Togolando okazis kurso por komencantoj kaj progresantoj sub la gvido de s-ino Paola B. Giommoni el Italio kun helpo de lokaj fortoj. Salutĉeestis la kurskomencon germano Christian Darbellay kaj ĉino Zhu Minghe. En la pedagogia universitato en Kinŝaso, DR Kongolando, la junulara sekcio (DKEJO) kaj UPN regule organizis kursojn por gestudentoj.

 

La ruanda Esperanto-movado, kvankam en embria stadio, tamen vigle faris kelkajn paŝojn antaŭen. En la ĉefurbo staras klubo samkiel en kelkaj provincoj. En Kigali, oni kalkulas tridekon da esperantistoj, iuj relative progresintaj kaj aliaj freŝe bakitaj.

La muzika grupo “Konga Espero“ enregistris videoklipojn kiuj vendiĝas en la sidejo de la landa asocio DKEA. La togolanda movado akiris statuson de asocio leĝe konfirmita fare de enlandaj instancoj.

La Zamenhof-Tago iĝis kutimo en Afriko. La Tago ankaŭ estis celebrita diversmaniere en Benino, Sudafriko kaj Togolando.

Okazis la tria benina-kongreso pasintaŭguste, dum en Togolando oni okazigis sukcese la 21-an nacian kongreson kun forta partopreno de la gelernantoj de Instituto Zamenhof sub la temo: Zamenhof kaj Mandela, du malsamaj homoj kun sama destino“. La movado en Malagasio denove revigliĝas per la laboro de e-isto Fidilalao Henriel, kadre de la projekto Esperanto Plus, inciato de Evelyne Rotellini kaj Jean Pierre Marcq en Francio por subteni Esperanton en Afriko.

 

La Afrika movado restariĝis per la tradicio pri la tutkontinenta kongreso. 17 jarojn post la 4-a Afrika Kongreso en Tanzanio, okazis la 5-a Afrika Kongreso en la benina urbo Kotonuo jarfine kun 32 partoprenantoj el 11 landoj. Krom la afrikaj landoj Benino, Burundo, Ebur-Bordo, Kamerunio, Niĝerlando, Senegalo, Sud-Afriko kaj Togolando, reprezentitaj estis ankaŭ Haitio, Svedio kaj Svislando. La kongreso estis kunorganizita de tri partneroj: Afrika Komisiono de UEA, Asocio de Beninaj Esperantistoj (ABeE) kaj la svisa-benina neregistara organizaĵo "Scio Sen Bariloj. Sed UEA, Institucio Hodler '68 kaj multaj individuaj esperantistoj el ĉiuj mondopartoj ankaŭ subtenis la kongreson. Ĝia rezolucio emfazis la neceson de internaciaj Esperanto-renkontiĝoj kiel rimedo por spertiĝo kaj lingva perfektiĝo de la movado en Afiko. Tiucele oni esprimis pretecon okazigi IJK, UK kaj/aŭ ILEI-konferencon en Afriko, eĉ jam en 2016.

 

La Afrika Oficejo (AO) de UEA korespondis kun afrikaj esperantistoj kaj helpis ilin laŭ la bezonoj, ĉefe per sendado de lerno-materialoj kaj respondo al informpetoj. Ĝi ankaŭ kunligis la landajn asociojn, klubojn (en la landoj kie ankoraŭ ne ekzistas landaj asocoj) kaj donis subvenciojn por ebligi ilian agadon. Entute, deko da kluboj kaj asocioj ricevis subvencion en la jaro i.a  ANEB (Burundo), DKEA (Kongolando), ABeE (benino), KES (Kenjo), Burkino, UTE (Togolando), SEA (Senagalio), GEM (Ganao), Niĝerlando, Madagaskaro kaj VEK (Ugando).

 

Kaj nun ni profitas tiun ĉi okazon por esprimi nian koran dankon al ĉiuj esperantistoj, E-organizaĵoj kies klopodoj ebligis agadon en la ĵus pasinta jaro en Afriko. Ĉar por la jaro 2014 la Afrika Komisiono planas plurlandan informadon, kursaron en multegaj landoj kaj aparte la seminarion pri Aktivula Maturigo (SPAMO) en Afriko, ni petas al mecenatoj kaj geamikoj de Afriko bonvolu subteni nin, donaconte monon al la fondaĵo Afriko ĉe UEA. Ni esperas ke vi estos sentemaj al nia alvoko.

------

La kunordiganto de la Afrika Komisiono:

Adjévi Adjé

Superrigardo pri faritaĵoj dum la jaro 2012

2012 certe markis evoluon en la Afrika movado pli ol en la jaro pasinta. Sub la simbolo de la jubilea jaro 125, afrikaj esperantistoj diversloke entuziasme aktiviĝis per engaĝoj kaj eventoj. Multaj informaj agadoj tiucele iniciatiĝis. Ekzemple en Benino la landa asocio ABeE radio-elsendis en kiu la prezidanto Latifou Gbadamassi prezentis esperanton en la urbo Lokossa. Ankaŭ okazis kunveno lige kun la jaro 125 en Kotonuo, Benino, en kiu prelegis Mireille Grosjean. En Ganao okazis prelego kaj informtago pri Ganaa Esperanto-Movado. En Kongo DR esperantistoj kaj Konga Esperantista Virina Asocio (KEVA) elpaŝis publike per surstrata teatraĵo pri la lingvo dum la semajno de francparolantaro en Kinŝaso kaj ankaŭ aranĝis Esperanto-Tagon. En Madagaskaro la universitata klubo “Amikeco“ festis en sia sidejo CIE. Flanke de Lome, togolandaj esperantistoj ĉirkaŭ Adjé Adjévi aranĝis inforbudon okaze de la kultura foiro en la universitato de Lome dum kiu 254 gestudentoj enskribiĝis por la lingvo. En Togolando ankaŭ lanĉiĝis la retan revueton “Babilanto“ kaj babilmanĝajn kunvenojn por regule informi pri la lingvo. Multegaj el tiuj priskribitaj agadoj estis prezentitaj en lokaj televidoj kaj ĵurnaloj. Ili konsistigis sukcesan kontribuon de Afriko al la internacia jubilea festo de esperanto kaj ludis rolon signifan al la disvastigo de esperanto en la kontinento. Kiel ĉerizo sur kuko, raportindas ke la bulteno “Esperanto en Afriko“, redaktata de Jean Codjo sed presata kaj ekspedata en Nederlando aperigis dufoje en la papera kaj reta formoj. Same, estis regule afiŝitaj aktualaj novaĵoj en Afriko en la paĝaro: www.esperanto-afriko.org kaj en afrika-paĝo en Facebook.

Danke al sindonemaj komisionanoj, okazis ĉeestaj lingvaj kursoj en lokaj kluboj kaj eĉ en la landoj, kie ĝis nun esperanto ne ekzistis. Ekzemple Burkino, kaj tiel multe plu. La kursoj de Mireille Grosjean en Kotonuo, Benino kaj en Rufisko, Senegalo kun sukcesa kunlaboro kun respektivaj landaj asocioj kaj Afrika Komisiono necesas apartan mencion, ĉar estis ankaŭ okazoj por multaj afrikanoj trapasi la internaciajn ekzamenojn de ILEI/UEA. Afrika Oficejo kaj ĝiaj kunlaborantoj en diversaj landoj sendis didaktikajn materialojn al afrikanoj, kiuj petis. Tiujn materialojn la ricevantoj devis kopii surloke, laŭbezone.

10 diversaj landoj ricevis subvenciojn por ebligi agadojn en la jaro. Temas pri Benino, Burundo, Gabono, Ganao, Kenjo, Kongo DR, Niĝerlando, Senegalo, Togolando, Ugando. En Togolando okazis la 20-a landa kongreso kun renovigo de la landaj gvidorganoj, dum en Benino Tejo sekcio BOJE revigliĝis per elekto de provizora prezidanto. La tradicio pri la Zamenhofa Tago respektiĝis diversmaniere en beninaj lernejoj, en Lome kaj en multaj aliaj urboj afrikaj.

Eŭropaj esperantistoj denove turismis en Afriko kaj helpis la evoluprojektojn en la kontinento. La ŝipokrozado de Kaburbo (Cape Town, Sud-Afriko) tra Namibio, Senegalo, Kanariaj Insuloj, Madera al Eŭropo – Malaga-Genova foje kun vizitoj al lokaj esperantistoj organizite de Esperantotur kaj Andrzej Grzębowski menciindas same, kiel traveturado de ĉinaj komercistoj en Afriko por serĉi surlokajn helpantojn inter la parolantoj de Esperanto.

Afrika Komisiono kaj Afriko estis reprezentitaj dum la UK kaj IJK en Hanojo, Vietnamo per Jérémie Sabiyumva el Burundo kaj kelkaj aliaj esperantistoj el Niĝerio kaj Kongolando DR.

En Afrika Oficejo estas du novaj volontuloj nome de Bernard Gnancadja kaj Émile. Ili estas neniuj krom ekslernantoj de la lernejo Jules Verstraeten de Koĝi en Benino, kie infanoj ne nur lernas pri skribado kaj kalkulado sed ankaŭ pri esperanto.

La komisiono pretigis sian laborplanon, en kiu estas emfazo pri kursoj en altlernejoj kaj seminarioj en landaj asocioj por ke la membroj edukiĝu lingve kaj movade. Ni sukcesis kunlabori kun la organizo Scio Sen Bariloj kaj ABeE por lanĉi preparlaborojn al la 5-a Afrika kongreso de Esperanto kiu okazos jarfine 2013 en Kontonuo, Benino, post 17 jara paŭzo. La Kongresa Organiza Komitato komencis kampanji kun konstanta monkolektado por partoprenigi grandan nombron de afrikaj aktivuloj al la kongreso. La organiza komitato kontakteblas je ake-2013@yahoogroups.com

Se estas lando en kiu esperanto ankoraŭ ne eniris en Afriko, la kaŭzo ne estas mankanta entuziasmo far afrikanoj. La komisionanoj proponis instruvojaĝojn al najbaraj landoj, kaj ankaŭ en tiuj landoj deziro lerni ekzistas. Simple: la financoj de la fondaĵo Afriko de UEA ŝrumpas. Veturado tra Afriko multe kostas, kaj la volontulaj instruistoj ne povas pagi plenan veturadon. Sed ni volas diri dankon tie ĉi al geamikoj de Afriko: Jeanne Marie Cash el Francio, Monika Molnar el Svislando, Denes Partay el Hungario, Samuel Green el Usono, Sabine Hauge el Germanio, Sat Amikaro, Esperanto-Francio kaj multegaj aliaj anonimaj subtenantoj, kiuj sendis ĉu materilojn rekte al afrikaj esperantistoj unuopulaj, ĉu donacis al Afrika fondaĵo de UEA. Danke al tiuj donacetoj la klopodoj disvastigi Esperanton daŭre plifortiĝas en Afriko.

Adjé Adjévi, la kunordiganto de la Afrika komisono de UEA

 

 

Superrigardo pri faritaĵoj dum la jaro 2011

Sub instigo de Adjé Adjévi, la kunordiganto de la Afrika Komisiono de UEA, ties membroj efike komunikis inter si kaj tio ebligis noti kelkajn atingojn en 2011, ĉu kunlabore kun aliaj agantoj pri Esperanto en Afriko i.a Sat-Amikaro, ILEI, Esperanto-France ktp, ĉu indivudue kiel plenumitaj taskoj de difinitaj komisionanoj.

 

Esperanto-movado denove reprezentiĝis ĉe Monda Socia Forumo (MSF) en Senegalio per Mirejo Grosjean  kun helpo de lokaj fortoj nome de Alphonse Diatta, Fidel Bassene, Assane Faye kaj Antoine Gommis.  La kunordiganto de la Afrika Komisiono de UEA, Adjé Adjévi, partoprenis en Lomeo, Togolando nome de afrikaj esperantistoj je la unua Kongreso Tutafrika pri “Kulturo, ilo por evoluo en Afriko” kaj rekte proponis Esperanton kiel interafrikan lingvon. Elsendoj pri Esperanto okazis per radioj, televidoj kaj kelkfoje eĉ  informagentejoj informis pri nia lingvo en Benino, Burundio, Senegalio, Togolando, Gabono ktp. Kvankam nur dufoje, tamen pluaperadis la komisiona bulteno Esperanto en Afriko, kiun redaktas Jean Codjo.

 

La Afrika Komisiono ankaŭ okupiĝas pri instruado en afrikaj landoj kaj firme kunlaboras kun ILEI, kiu, ekzemple, subtenis en aprilo ankaŭ finance seminarion en Kinŝaso, Kongo kaj en Rumonge, Burundo por estontaj instruistoj de Esperanto. Same, danke al subteno de la svis-benina asocio “Scio Sen Bariloj“, kies direktoro estas  Privas Tchikpe, Mirejo faris lingvan kurson  Unua Kontakto kun regula partopreno de 60 en la benina ĉefurbo Kotonu.

Krom ĉeestaj kursoj en Burundo, Togolando, Sudafriko, Zimbabvo kaj Namibio sub gvido de komisionanoj kaj en multegaj aliaj afrikaj landoj kun lokaj gvidantoj, okazis perkorespondaj kursoj, kaj laŭ la statistiko, oni notis ke 2779 gekomencantoj entute lernas per lernu.net kaj edukado.net el 50 landoj afrikaj.

La edukado estas ĉiam granda zorgo de la komisiono kaj ni konsilas afrikanojn ankaŭ uzi retajn esperanto-kursojn en nia paĝaro www.afriko-esperanto.orgPli kaj pli da lernmaterialoj elfluis de la Afrika Oficejo (AO) de UEA en Benino al diversaj partoj de Afriko.  Al AO disponigis tiujn gravajn lernmaterialojn unuopuloj kaj ankaŭ organizaĵoj kiel Esperanto-Asocio de Britio kaj SAT-Amikaro.

 

Asocioj samkiel grupoj el Burundo, DR Kongolando, Tanzanio kaj Togolando jam en tiu ĉi jaro ricevis subvencion de UEA. Tion ĉi peris kaj distribuis Afrika Oficejo. Same, afrikanoj membriĝis en UEA pere de la fondaĵo Kanuto kaj kelkaj ankoraŭ entute 21 – ĉu grupe, ĉu individue – ricevis abonon al la revuo Juna Amiko por la ĵus pasinta jaro.

Nia komisiono daŭre  atentas pri grupo kaj asocio tra Afriko kaj ĝi kunhelpas al pli vigliĝo de la movado en  Benino, Kongolando, Senegalio, Niĝerlando, Tanzanio, Burkino,  Ugando,  Ganao,  Gabono, kaj Kenjo. Ni  aparte renovigas ligon kun  sudafrika landa asocio (EASA). Krom Emile Malanda, kiu estas jam komisionano de la AK kaj membro de EASA estraro, invitilo iris al EASA por elekti alian sudafrikan esperantiston por la Konsilantaro de la Afrika Komisiono. Plie, komisioneto formiĝis kun celo sproni sudafrikan asocion starigi ILEI sekcion kaj sekve aranĝi seminarion.

Dum julio la komisionon reprezentis en la UK en Kopenhago s-ro Renato Corsetti, kiu zorgis pri ĝia tablo en la Movada Foiro kaj pri la kunveno de la Afrika Komisiono, en kiu partoprenis Mireille Grosjean, Alain Delmotte kaj Johano Derks. La afrikanoj ĉeestantaj estis Latifou Gbadamassi el Benino kaj Arthur Alfred el Ganao.

En Togolando sukcese okazis la 19-a Togolanda Esperanto Kongreso. Oficiale registriĝis nova sekcio de ILEI en Ganao por zorgi pri la disvastigado kaj instruado de Esperanto en la tuta lando.  El la lasta aljuĝo de thorsen-apogo en formo de Esperanto-libroj ricevis Demokratia Kongolanda Esperanto-Asocio (250 EUR) kaj Asocio de Beninaj Esperantistoj (250 EUR).

Zamenhofa festo pli kaj pli iĝas kutimo en Afriko kaj tial eĥoj pri tio denove aŭdiĝis ankoraŭ tra  kluboj, landaj asocioj el Togolando, DR Kongolando, Sudafriko…

Ni liveris al landajn asociojn kaj grupojn niajn simplajn lernilojn kaj informilojn. Ni atentigas pri la bezono por ĉiuj landaj asocioj afrikaj provizi sin per informiloj, kaj ni eĉ helpas en la kompostado. Ĉar ni opinias ke virinoj en la afrika movado devus esti pli atentataj, ni proponis al la landaj asocioj kaj grupoj havi virinajn sekciojn. 

 

Ĉi tiu raporto ne estus kompleta se oni forgesus mencii ankaŭ la projekton de s-ro Johan Derks en Burundo, kio konsistas el konstruo de esperanto-domo por la landa asocio. La domo enhavas bibliotekon, oficejon, gastĉambrojn… kaj ĝin ekuzos ekde ĉi marto la landa asocio. La konstruado mem kostas 8000 eŭrojn kaj eblis danke al la fondaĵo Esperanto en Evoluo. Sed ANEB bezonas pliajn 2000 eŭrojn por konstrui 2 klasĉambrojn por esperanto-kursoj.

Ni ĝojas pri tiom da paŝo farita en 2011 por progesigi nian laboron.  Tio ĉi donas novan entuziasmon sur nia kontinento, kaj ni nun ĉiam pli decide intencas  disvastigi Esperanton en la tuta Afriko. Tion ni povos fari nur per via helpo. Se vi deziras subteni la agadon de nia komisiono, vi povas sendi mondonacon al ĝi tra la Fondaĵo Afriko de UEA laŭ la kutimaj pagmanieroj, sed lernomaterialojn vi povas sendi rekte al: Afrika Oficejo, B.P. 416, Lokossa-Mono, Benino 

Adjévi 
06 BP.61807, Lomé-TOGO
Telefono:+228 90257549
E-poshto: adjevia@yahoo.fr